KONWENCJA Nr 150
Data wejścia w życie: 11 października 1980 r.
MIĘDZYNARODOWEJ ORGANIZACJI PRACY
dotycząca roli, zadań i organizacji administracji pracyKonferencja Ogólna Międzynarodowej Organizacji Pracy, zwołana do Genewy przez Radę Administracyjną Międzynarodowego Biura Pracy i zebrana tam w dniu 7 czerwca 1978 r. na sześćdziesiątej czwartej sesji,
przypominając postanowienia istniejących międzynarodowych konwencji i zaleceń w sprawie pracy, a w szczególności Konwencji dotyczącej inspekcji pracy, z 1947 r., Konwencji dotyczącej inspekcji pracy (rolnictwo), z 1969 r. i Konwencji dotyczącej służby zatrudnienia, z 1948 r., które wymagają podjęcia określonych działań w zakresie administracji pracy,
zważywszy, że pożądane jest przyjęcie dokumentów ustanawiających wytyczne w sprawie powszechnego systemu administracji pracy,
przypominając postanowienia Konwencji dotyczącej polityki zatrudnienia, z 1964 r., i Konwencji dotyczącej rozwoju zasobów ludzkich, z 1975 r.;
przypominając także cel stworzenia pełnego i odpowiednio wynagradzanego zatrudnienia oraz przeświadczona o potrzebie ustalenia programu działania administracji pracy, zmierzającego do osiągnięcia celów wymienionych w konwencji,
uznając potrzebę pełnego poszanowania niezależności organizacji pracodawców i pracowników, przypominając w związku z tym postanowienia istniejących międzynarodowych konwencji i zaleceń w sprawie pracy, gwarantujące wolność i prawa związkowe, prawo do organizowania się i rokowań zbiorowych, a w szczególności Konwencji dotyczącej wolności związkowej i ochrony praw związkowych, z 1948 r., i Konwencji dotyczącej prawa organizowania się i rokowań zbiorowych, z 1949 r., które zabraniają wszelkiej ingerencji władz publicznych, ograniczającej te prawa lub przeszkadzającej w ich legalnym wykonywaniu; zważywszy również, że organizacje pracodawców i pracowników odgrywają istotną rolę w osiąganiu celów postępu gospodarczego, społecznego i kulturalnego,
postanowiwszy przyjąć niektóre wnioski dotyczące administracji pracy, jej roli, zadań i organizacji, która to sprawa stanowi czwarty punkt porządku dziennego sesji,
postanowiwszy, że wnioski te zostaną ujęte w formę konwencji międzynarodowej,
przyjmuje dnia dwudziestego szóstego czerwca tysiąc dziewięćset siedemdziesiątego ósmego roku następującą Konwencję, która otrzyma nazwę: Konwencja dotycząca administracji pracy, z 1978 r.:
Artykuł 1
Dla celów niniejszej Konwencji:
a) określenie „administracja pracy" oznacza działalność administracji publicznej w dziedzinie krajowej polityki pracy;
b) określenie „system administracji pracy" obejmuje wszystkie organy administracji publicznej odpowiedzialne za administrację pracy lub zajmujące się nią, bez względu na to, czy są one jednostkami publicznymi, włączając w to instytucje parapaństwowe i regionalne lub lokalne albo wszelkie inne formy administracji zdecentralizowanej, jak również wszelkie struktury instytucjonalne, utworzone w celu koordynowania działalności tych organów, a także w celu zapewniania konsultacji i udziału pracodawców i pracowników oraz ich organizacji.Artykuł 2
Każdy Członek, który ratyfikuje niniejszą Konwencję, może, zgodnie z ustawodawstwem lub praktyką krajową, zlecić lub powierzyć pewien zakres działania administracji pracy organizacjom pozarządowym, a w szczególności organizacjom pracodawców i pracowników lub, w razie potrzeby, przedstawicielom pracodawców i pracowników.
Artykuł 3
Każdy Członek, który ratyfikuje niniejszą Konwencję, może uważać określoną działalność w sprawie jego krajowej polityki pracy za należącą do spraw, które, zgodnie z ustawodawstwem lub polityką krajową, są regulowane w drodze bezpośrednich rokowań między organizacjami pracodawców i pracowników.
Artykuł 4
Każdy Członek, który ratyfikuje niniejszą Konwencję, zapewni, w sposób odpowiadający warunkom krajowym, zorganizowanie i skuteczne działanie systemu administracji pracy na jego terytorium, jak również należytą koordynację zadań i obowiązków powierzonych temu systemowi.
Artykuł 5
1. Każdy Członek, który ratyfikuje niniejszą Konwencję, podejmie kroki odpowiadające warunkom krajowym, w celu zapewnienia w ramach systemu administracji pracy konsultacji, współpracy i rokowań między władzami publicznymi a najbardziej reprezentatywnymi organizacjami pracodawców i pracowników lub, w razie potrzeby, przedstawicielami pracodawców i pracowników.
2. W zakresie zgodnym z ustawodawstwem i praktyką krajową kroki takie będą podejmowane na szczeblu krajowym, regionalnym i lokalnym, jak również na szczeblu różnych gałęzi działalności gospodarczej.Artykuł 6
1. Organy właściwe w ramach systemu administracji pracy będą, stosownie do potrzeb, obowiązane do opracowywania, wprowadzania w życie, koordynowania, kontroli i oceny krajowej polityki pracy lub do uczestniczenia w każdym z tych etapów i będą stanowić, w ramach administracji publicznej, czynnik tworzenia i stosowania ustawodawstwa, wcielając tę politykę w życie.
2. W szczególności, biorąc pod uwagę odpowiednie międzynarodowe normy pracy, organy te będą:
a) brać udział w przygotowaniu, realizacji, koordynowaniu, kontroli i ocenie krajowej polityki zatrudnienia, zgodnie z ustawodawstwem i praktyką krajową;
b) badać w sposób ciągły sytuację osób zatrudnionych, bezrobotnych i niepełnoza-trudnionych, biorąc pod uwagę ustawodawstwo i praktykę krajową w zakresie warunków pracy, zatrudnienia i życia zawodowego, zwracać uwagę na niedociągnięcia i nadużycia w tej dziedzinie oraz przedkładać wnioski co do środków zapobiegania im;
c) udostępniać swoje usługi pracodawcom i pracownikom oraz ich odpowiednim organizacjom, na warunkach zgodnych z ustawodawstwem lub praktyką krajową, mając na uwadze popieranie na szczeblu krajowym, regionalnym i lokalnym, jak również na szczeblu różnych gałęzi działalności gospodarczej - skutecznej konsultacji i współpracy między władzami i organami publicznymi oraz organizacjami pracodawców i pracowników, jak również między tymi organizacjami;
d) udostępniać porady techniczne na życzenie pracodawców i pracowników oraz ich odpowiednich organizacji.Artykuł 7
Gdy tego wymagają warunki krajowe, dla uczynienia zadość potrzebom możliwie największej liczby pracowników i w zakresie, w jakim takie działania nie zostały jeszcze podjęte, każdy Członek, który ratyfikuje niniejszą Konwencję, będzie popierał rozszerzanie, w razie potrzeby stopniowo, zadań systemu administracji pracy przez obejmowanie nimi działalności, wykonywanej we współpracy z innymi właściwymi organami, a dotyczącej warunków pracy i życia zawodowego tych kategorii pracowników, którzy w świetle prawa nie wykonują pracy najemnej, takich jak:
a) rolnicy, którzy nie zatrudniają pracowników obcych, połownicy i pracownicy rolni podobnych kategorii,
b) osoby pracujące na własny rachunek, które nie zatrudniają pracowników obcych, wykonujące pracę w wolnych zawodach w rozumieniu praktyki krajowej,
c) członkowie spółdzielni i pracownicy przedsiębiorstw pod ich własnym zarządem,
d) osoby wykonujące pracę w formach przyjętych w drodze zwyczaju lub tradycji lokalnych.Artykuł 8
W zakresie zgodnym z ustawodawstwem i praktyką krajowa, organy właściwe w ramach systemu administracji pracy będą brać udział w tworzeniu krajowej polityki w zakresie międzynarodowych stosunków dotyczących pracy i reprezentowaniu państwa w tej dziedzinie oraz opracowywaniu posunięć, jakie będą podejmowane w tym zakresie na szczeblu krajowym.
Artykuł 9
Mając na względzie zapewnienie właściwej koordynacji zadań i obowiązków systemu administracji pracy, w sposób określony zgodnie z ustawodawstwem lub praktyką krajową, ministerstwo pracy lub inny podobny organ powinien dysponować środkami pozwalającymi na sprawdzanie, czy wszelkie instytucje parapaństwowe, obowiązane do określonej działalności w zakresie administracji pracy i organy regionalne lub lokalne, którym taka działalność byłaby zlecona, działają zgodnie z ustawodawstwem krajowym i przestrzegają wyznaczonych im celów.
Artykuł 10
1. Personel systemu administracji pracy będzie składał się z osób mających odpowiednie kwalifikacje do wykonywania powierzonych im zadań i niezależnych od wszelkich nieodpowiednich wpływów z zewnątrz oraz będzie miał możność korzystania z niezbędnego szkolenia w zakresie wykonywania swych zadań.
2. Personel ten będzie korzystał ze statusu, środków materialnych i zasobów finansowych, niezbędnych do efektywnego spełniania swoich zadań.
* * *Artykuły 11—18: Standardowe postanowienia końcowe 1.
_________________________________________
1 Patrz Zalacznik I